शेतरस्ता मागणी कशी करावी? संपूर्ण माहिती
शेतरस्ता मिळवण्याची संपूर्ण प्रक्रिया – मराठीत
शेतजमिनीस जाण्यासाठी रस्ता नसेल तर शेती करणे अत्यंत कठीण होते. अशा वेळी शेतकऱ्याला कायदेशीर मार्गाने शेतरस्त्याची मागणी करता येते. महाराष्ट्रात यासाठी महसूल कायद्यात स्पष्ट तरतुदी आहेत.
शेतरस्त्याचा कायदेशीर आधार
👉 महाराष्ट्र जमीन महसूल संहिता, 1966
कलम 143 (रस्ता हक्क / Right of Way) अंतर्गत
जमिनीपर्यंत जाण्यासाठी रस्ता मागण्याचा हक्क शेतकऱ्याला आहे.
शेतरस्ता कधी मागता येतो?
खालील परिस्थितीत शेतरस्ता मागता येतो 👇
शेताला सार्वजनिक किंवा शासकीय रस्ता नाही
इतरांच्या जमिनीतून जाणे अपरिहार्य आहे
शेती, पाणी, मशागत, वाहन ने-आण करणे अडचणीचे आहे
जुन्या वहिवाटीचा रस्ता बंद करण्यात आला आहे
शेतरस्ता मागणीची संपूर्ण प्रक्रिया
1️⃣ अर्ज कुठे करायचा?
तहसील कार्यालयात
अर्ज तहसीलदार / नायब तहसीलदार यांच्याकडे सादर करायचा
2️⃣ अर्जात काय नमूद करावे?
अर्जात खालील बाबी स्पष्ट लिहाव्यात 👇
अर्जदाराचे नाव, पत्ता
शेताचा गट नंबर / सर्वे नंबर
शेताचे क्षेत्र व गावाचे नाव
सध्या रस्ता नसल्याची अडचण
कोणत्या गटातून रस्ता हवा आहे
रस्त्याची अंदाजे रुंदी (सामान्यतः 3 ते 6 मीटर)
3️⃣ अर्जासोबत आवश्यक कागदपत्रे
📑 खालील कागदपत्रे जोडणे आवश्यक आहे:
7/12 उतारा
8अ उतारा
नकाशा (Village Map / शेताचा नकाशा)
ओळखपत्र (आधार)
शेजारील शेतकऱ्यांची माहिती (असल्यास)
4️⃣ महसूल अधिकाऱ्यांकडून कार्यवाही
अर्ज मिळाल्यानंतर 👇
-वादी/प्रतिवादी यांना नोटीस दिली जाते.
-तहसिलदार स्वतः किंवा तलाठी व मंडळ अधिकारी मार्फत स्थळ पाहणी करतात
-पंचनामा केला जातो
-सर्व बाजू ऐकून घेतल्या जातात
5️⃣ आदेश व रस्ता मंजुरी
✔️ तहसीलदार योग्य वाटल्यास शेतरस्ता मंजूर करतात
रस्त्याची दिशा व रुंदी ठरवली जाते
रस्ता कायमचा नोंदणीत घेतला जातो
❗ गरज असल्यास मोबदला (भरपाई) ठरवली जाऊ शकते.
शेजारी विरोध करत असल्यास काय करावे?
महसूल अधिकाऱ्यांचा आदेश अंतिम असतो
विरोध असूनही कायद्याने रस्ता देणे बंधनकारक
आदेशाची अंमलबजावणी पोलीस मदतीनेही होऊ शकते(नुकतेच महाराष्ट्र शासनाचे राजपत्र नुसार सदरचा पोलीस बंदोबस्त हा मोफत विनामूल्य पुरवला जातो)
शेतरस्त्याबाबत महत्त्वाच्या टिप्स
✅ रस्ता शक्यतो सर्वात कमी नुकसान होईल अशा मार्गाने दिला जातो
✅ रस्ता फक्त शेती वापरासाठी असतो
✅ बेकायदेशीरपणे रस्ता बंद केल्यास दंड होऊ शकतो
🔴अस्वीकरण (Disclaimer) :
या ब्लॉगवर प्रकाशित केलेली माहिती ही महाराष्ट्र शासनाच्या
शासन निर्णय (GR) व सार्वजनिक स्त्रोतांवर आधारित आहे.
सदर माहिती केवळ सामान्य माहितीच्या उद्देशाने देण्यात आली आहे.
कोणतीही अधिकृत कार्यवाही करण्यापूर्वी संबंधित विभागाचा
अधिकृत शासन निर्णय (GR) किंवा संकेतस्थळ तपासावे.
या माहितीच्या आधारे झालेल्या कोणत्याही नुकसानास
हा ब्लॉग किंवा लेखक जबाबदार राहणार नाही.
📢 अशाच महत्वपूर्ण माहिती साठी
आमचे Facebook Page Follow करा
👍 Follow on Facebook
टिप्पण्या
टिप्पणी पोस्ट करा